Σύνταξη του καταστατικού
Το καταστατικό αποτελεί το βασικό εταιρικό κείμενο και καθορίζει τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της εταιρείας.
Μεταξύ άλλων, ρυθμίζει την επωνυμία και την έδρα της εταιρείας, τον εταιρικό σκοπό, το κεφάλαιο, τη συμμετοχή των εταίρων ή μετόχων, τη διοίκηση και εκπροσώπηση της εταιρείας και τις βασικές σχέσεις μεταξύ των συμμετεχόντων.
Στην περίπτωση αλλοδαπών επενδυτών, ιδιαίτερη σημασία έχει η κατάλληλη διαμόρφωση των όρων που αφορούν τη διοίκηση και εκπροσώπηση, τη λήψη εταιρικών αποφάσεων όταν οι εταίροι ή μέτοχοι βρίσκονται στο εξωτερικό, τη μεταβίβαση εταιρικών συμμετοχών και την είσοδο ή αποχώρηση επενδυτών.
Το καταστατικό δεν πρέπει, επομένως, να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ένα τυπικό έγγραφο απαραίτητο για τη σύσταση. Η σωστή διαμόρφωσή του μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην εύρυθμη λειτουργία της εταιρείας και στην πρόληψη μελλοντικών εταιρικών διαφορών.

Ολοκλήρωση της σύστασης, καταχώριση στο ΓΕΜΗ και έναρξη της εταιρείας
Αφού επιλεγεί η κατάλληλη εταιρική μορφή και προετοιμαστούν το καταστατικό και τα απαραίτητα δικαιολογητικά, ακολουθεί η διαδικασία σύστασης και επίσημης καταχώρισης της εταιρείας στην Ελλάδα.
Με την ολοκλήρωση της σύστασης, η εταιρεία καταχωρίζεται στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο (ΓΕΜΗ) και αποκτά τη νομική υπόσταση και τα στοιχεία που απαιτούνται για τη λειτουργία της, σύμφωνα με την εταιρική μορφή που έχει επιλεγεί.
Για έναν αλλοδαπό επενδυτή, το σημαντικότερο είναι η κατάλληλη προετοιμασία πριν από αυτό το στάδιο. Τα στοιχεία των ιδρυτών, το καταστατικό, τα έγγραφα που έχουν εκδοθεί στο εξωτερικό και οι σχετικές εξουσιοδοτήσεις πρέπει να έχουν προετοιμαστεί σωστά, ώστε να αποφεύγονται ελλείψεις και καθυστερήσεις κατά τη σύσταση.
Μετά την ολοκλήρωση της εταιρικής διαδικασίας ακολουθούν, ανάλογα με το αντικείμενο και τις ανάγκες της επιχείρησης, οι απαραίτητες πρακτικές ενέργειες για την έναρξη της δραστηριότητάς της, όπως η οργάνωση των φορολογικών και λογιστικών της υποχρεώσεων, η τραπεζική της εξυπηρέτηση και, όπου απαιτείται, η εξασφάλιση ειδικών αδειών ή εγκρίσεων.

Μπορεί η εταιρεία να συσταθεί χωρίς την παρουσία του αλλοδαπού στην Ελλάδα;
Σε αρκετές περιπτώσεις, σημαντικό μέρος της διαδικασίας μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς τη φυσική παρουσία του αλλοδαπού επενδυτή στην Ελλάδα.
Ο ενδιαφερόμενος μπορεί, εφόσον η συγκεκριμένη πράξη το επιτρέπει, να εξουσιοδοτήσει κατάλληλα εκπρόσωπο στην Ελλάδα για τη διενέργεια των αναγκαίων ενεργειών.
Όταν το πληρεξούσιο συντάσσεται στο εξωτερικό, πρέπει να πληροί τις απαιτούμενες διατυπώσεις για τη νόμιμη χρήση του στην Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένης, όπου απαιτείται, της κατάλληλης νομιμοποίησης και επίσημης μετάφρασής του.
Η δυνατότητα εξ αποστάσεως διεκπεραίωσης της εταιρικής διαδικασίας πρέπει, ωστόσο, να διακρίνεται από τις απαιτήσεις άλλων φορέων, όπως τα πιστωτικά ιδρύματα, τα οποία εφαρμόζουν τις δικές τους διαδικασίες ταυτοποίησης και ελέγχου.

Άνοιγμα εταιρικού τραπεζικού λογαριασμού
Για έναν αλλοδαπό επενδυτή, το άνοιγμα εταιρικού τραπεζικού λογαριασμού μπορεί να αποτελέσει ένα από τα πιο απαιτητικά πρακτικά στάδια.
Οι τράπεζες εφαρμόζουν διαδικασίες ταυτοποίησης και ελέγχου του πελάτη (Know Your Customer – KYC), καθώς και ελέγχους στο πλαίσιο της νομοθεσίας για την πρόληψη της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
Για τον λόγο αυτό μπορεί να ζητηθούν στοιχεία τόσο για την ίδια την εταιρεία όσο και για τους εταίρους, μετόχους, διοικούντες και πραγματικούς δικαιούχους της.
Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να ζητηθούν εταιρικά έγγραφα, αποδεικτικά ταυτότητας και κατοικίας, πληροφορίες σχετικά με την επαγγελματική και οικονομική δραστηριότητα των εμπλεκόμενων προσώπων, στοιχεία για την προέλευση των κεφαλαίων, καθώς και πληροφορίες για τον σκοπό και την αναμενόμενη δραστηριότητα της εταιρείας.
Οι απαιτήσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με το πιστωτικό ίδρυμα, τη χώρα προέλευσης του επενδυτή, τη μετοχική σύνθεση και το συνολικό προφίλ της συναλλαγής. Για τον λόγο αυτό, η προετοιμασία για το τραπεζικό σκέλος είναι σκόπιμο να ξεκινά εγκαίρως.
Ποια έγγραφα απαιτούνται;
Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά εξαρτώνται από την εταιρική μορφή, την ιδιότητα των ιδρυτών και τη χώρα έκδοσης των σχετικών εγγράφων.
Για αλλοδαπά φυσικά πρόσωπα απαιτούνται κατά περίπτωση έγγραφα ταυτοποίησης, τα απαραίτητα στοιχεία για την εγγραφή στο ελληνικό φορολογικό μητρώο και, όταν η διαδικασία πραγματοποιείται μέσω αντιπροσώπου, κατάλληλο έγγραφο εξουσιοδότησης ή πληρεξούσιο.
Όταν συμμετέχει αλλοδαπό νομικό πρόσωπο, απαιτούνται τα αντίστοιχα εταιρικά και νομιμοποιητικά έγγραφα, από τα οποία προκύπτουν η νόμιμη ύπαρξη και εκπροσώπησή του και, όπου απαιτείται, η εταιρική απόφαση για τη συμμετοχή στην ελληνική εταιρεία.
Ανάλογα με τη χώρα έκδοσης και το είδος του εγγράφου, μπορεί να απαιτείται Apostille ή άλλη μορφή νομιμοποίησης, καθώς και επίσημη μετάφραση.
Για την αποφυγή καθυστερήσεων, είναι σκόπιμο η ακριβής λίστα των δικαιολογητικών να καθορίζεται πριν από την έναρξη της διαδικασίας και βάσει των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών κάθε υπόθεσης.

Σύσταση εταιρείας και άδεια διαμονής: δύο διαφορετικά νομικά ζητήματα
Ένα σημείο που προκαλεί συχνά σύγχυση στους αλλοδαπούς επενδυτές είναι η σχέση μεταξύ της συμμετοχής σε ελληνική εταιρεία και του δικαιώματος διαμονής στην Ελλάδα.
Η σύσταση ή η συμμετοχή σε ελληνική εταιρεία και η απόκτηση άδειας διαμονής αποτελούν διακριτές νομικές διαδικασίες.
Η συμμετοχή ενός υπηκόου τρίτης χώρας ως εταίρου ή μετόχου σε ελληνική εταιρεία δεν συνεπάγεται αυτομάτως την απόκτηση άδειας διαμονής.
Η ελληνική μεταναστευτική νομοθεσία προβλέπει διαφορετικές κατηγορίες αδειών διαμονής, μεταξύ άλλων για συγκεκριμένες κατηγορίες στελεχών εταιρειών και για συγκεκριμένες μορφές επενδυτικής δραστηριότητας. Κάθε κατηγορία υπόκειται στις δικές της προϋποθέσεις.
Εφόσον ο επιχειρηματικός σχεδιασμός του αλλοδαπού συνδέεται και με την εγκατάστασή του στην Ελλάδα, η εταιρική δομή και το κατάλληλο μεταναστευτικό καθεστώς πρέπει να εξετάζονται παράλληλα, αλλά ως αυτοτελή νομικά ζητήματα.

Βασικά φορολογικά ζητήματα
Η σύσταση και λειτουργία εταιρείας στην Ελλάδα συνεπάγεται φορολογικές και λογιστικές υποχρεώσεις, οι οποίες πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ήδη από το στάδιο του αρχικού σχεδιασμού.
Για έναν αλλοδαπό επενδυτή πρέπει να εξετάζονται τόσο η φορολογική μεταχείριση της ελληνικής εταιρείας όσο και οι φορολογικές συνέπειες που μπορεί να προκύπτουν από τη συμμετοχή του σε αυτή.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν τα ζητήματα αυτά όταν οι εταίροι ή μέτοχοι παραμένουν φορολογικοί κάτοικοι άλλου κράτους ή όταν στην εταιρική δομή συμμετέχουν νομικά πρόσωπα εγκατεστημένα στο εξωτερικό.
Σε διασυνοριακές περιπτώσεις πρέπει επίσης να εξετάζεται, όπου συντρέχει περίπτωση, η εφαρμογή της αντίστοιχης Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας.
Η εταιρική και φορολογική δομή μιας διεθνούς επένδυσης είναι, επομένως, προτιμότερο να σχεδιάζεται πριν από τη σύσταση της εταιρείας και όχι αφού αυτή έχει ήδη ολοκληρωθεί.

Συχνές Ερωτήσεις
Χρειάζεται να έρθω στην Ελλάδα για να ιδρύσω εταιρεία;
Όχι απαραίτητα. Ανάλογα με την εταιρική μορφή και τις πράξεις που απαιτούνται, σημαντικό μέρος της διαδικασίας μπορεί να διεκπεραιωθεί εξ αποστάσεως ή μέσω κατάλληλα εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου.
Μπορώ να συμμετέχω σε ελληνική εταιρεία χωρίς ελληνική άδεια διαμονής;
Η εταιρική συμμετοχή και το δικαίωμα διαμονής αποτελούν διαφορετικά νομικά ζητήματα. Ειδικά για υπηκόους τρίτων χωρών πρέπει να εξετάζεται χωριστά εάν η δραστηριότητα που πρόκειται να ασκηθεί στην Ελλάδα απαιτεί συγκεκριμένο τίτλο διαμονής.
Χρειάζομαι ελληνικό ΑΦΜ;
Ναι, για τα αλλοδαπά φυσικά πρόσωπα που πρέπει να εγγραφούν στο ελληνικό φορολογικό μητρώο στο πλαίσιο της εταιρικής διαδικασίας απαιτείται η απόκτηση ελληνικού ΑΦΜ.
Ποια εταιρική μορφή είναι καταλληλότερη για έναν αλλοδαπό επενδυτή;
Δεν υπάρχει μία εταιρική μορφή κατάλληλη για κάθε περίπτωση. Η επιλογή εξαρτάται από το μέγεθος και το αντικείμενο της επιχείρησης, τον αριθμό των συμμετεχόντων, την προβλεπόμενη χρηματοδότηση, τον τρόπο διοίκησης και τον μακροπρόθεσμο επιχειρηματικό σχεδιασμό.
Πόσο χρόνο χρειάζεται η σύσταση εταιρείας;
Ο απαιτούμενος χρόνος εξαρτάται από την εταιρική μορφή, την πληρότητα των δικαιολογητικών και τις ιδιαιτερότητες της συγκεκριμένης περίπτωσης.
Στις περιπτώσεις αλλοδαπών ιδρυτών, η προετοιμασία, νομιμοποίηση και μετάφραση των απαιτούμενων εγγράφων μπορεί να απαιτήσει περισσότερο χρόνο από την ίδια την τυπική διαδικασία σύστασης.
Νομική υποστήριξη για τη σύσταση εταιρείας στην Ελλάδα
Η σύσταση εταιρείας από αλλοδαπό επενδυτή δεν περιορίζεται στην καταχώριση ενός νέου νομικού προσώπου στο ΓΕΜΗ. Η επιλογή της κατάλληλης εταιρικής μορφής, η προετοιμασία των αλλοδαπών εγγράφων, η φορολογική οργάνωση, η εκπροσώπηση στην Ελλάδα και οι τραπεζικές και, όπου απαιτείται, μεταναστευτικές διαδικασίες πρέπει να αντιμετωπίζονται συντονισμένα.
Η SF Legal Law Firm παρέχει ολοκληρωμένη νομική υποστήριξη σε αλλοδαπούς ιδιώτες, επιχειρηματίες και εταιρείες που επιθυμούν να ιδρύσουν επιχείρηση ή να επεκτείνουν τη δραστηριότητά τους στην Ελλάδα.
Η υποστήριξή μας περιλαμβάνει:
- την αξιολόγηση και επιλογή της κατάλληλης εταιρικής μορφής
- την προετοιμασία και τον νομικό έλεγχο των απαιτούμενων εγγράφων
- τη σύνταξη του καταστατικού και των σχετικών εταιρικών πράξεων
- την υποστήριξη για την απόκτηση των απαραίτητων φορολογικών στοιχείων
- τη διεκπεραίωση της διαδικασίας σύστασης και καταχώρισης
- την εκπροσώπηση του επενδυτή στην Ελλάδα
- την υποστήριξη κατά τις τραπεζικές διαδικασίες και τους ελέγχους KYC
- καθώς και την εξέταση μεταναστευτικών ζητημάτων όταν η επιχειρηματική δραστηριότητα συνδέεται με την εγκατάσταση του επενδυτή στην Ελλάδα
Στόχος είναι η δημιουργία μιας εταιρικής δομής που όχι μόνο συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις της ελληνικής νομοθεσίας, αλλά ανταποκρίνεται ουσιαστικά στον επιχειρηματικό και επενδυτικό σχεδιασμό κάθε πελάτη.